Mocht je deel 1 van dit artikel nog niet gelezen hebben, lees deze dan eerst.
In deel 1 van dit artikel heb ik laten zien dat het oude verbond een schaduwbeeld is van een wandel naar het vlees: de identificatie met de oude mens. De wet van Mozes was nodig om het vlees te beteugelen. Wanneer de wet werd overtreden, konden zondoffers vergeving brengen.
Jezus offerde zichzelf echter als offer van het nieuwe verbond. Daarmee kwam een einde aan de voortdurende offerdienst. Al in het Oude Testament klinkt verschillende keren door dat het God uiteindelijk niet om offers ging.
God verlangde geen offers, maar gehoorzaamheid en liefde
“Brandoffer en zondoffer hebt U niet geëist.” (Psalmen 40:6)
“Waartoe dient Mij de menigte uwer slachtoffers? zegt de HERE; oververzadigd ben Ik van de brandoffers van rammen en het vet van mestkalveren, en aan het bloed van stieren, schapen en bokken heb Ik geen welgevallen.” (Jesaja 1:11)
“Toen ik jullie voorouders uit Egypte leidde, heb ik hun nooit iets gezegd of voorgeschreven over brand- en vredeoffers. Wat ik hun geboden heb, is dit: ‘Wees mij gehoorzaam, dan zal ik jullie God zijn en zullen jullie mijn volk zijn. Volg steeds de weg die ik jullie wijs, daar zullen jullie wél bij varen.’ Maar ze luisterden niet naar mij, ze hebben mij niet gehoorzaamd.” (Jeremia 7:22-24)
“Al uw brandoffers, Ik schep er geen behagen in.” (Amos 5:21)
“Liefde wil ik, geen offers; met God vertrouwd zijn is meer waard dan enig offer.” (Hosea 6:6)
Deze teksten laten zien dat de offerdienst niet het uiteindelijke doel van God was.
Jezus als het Lam van God
Opvallend is dat onder het oude verbond geen lammeren als zondoffer werden gebracht. Voor de zondoffers werden geiten, bokken en stieren geslacht (Hebreeën 9:12-13, 19; 10:4).
Wanneer Jezus het Lam van God wordt genoemd, ligt daarom de verbinding met de uittocht uit Egypte voor de hand. Daar werd het bloed van een lam aan de deurposten gestreken en vormde dit het begin van de bevrijding uit Egypte.
Egypte verwijst naar het leven vanuit het vlees, de oude mens, waardoor de mens onder de macht van zonde en dood terechtkomt. Wie onder het bloed van het lam verkeerde, werd ontzien door de engel van de dood en vervolgens uit Egypte bevrijd.
Het beeld van het lam wijst daarmee niet in de eerste plaats naar vergeving, maar naar bevrijding. Zodra de mens bevrijd wordt van het vlees, zijn zondoffers niet langer nodig.
“Waar men bevrijd is van dat alles (de zonde), daar is geen offer voor de vergeving van zonden meer nodig.” (Hebreeën 10:18; de juiste vertaling)
Het kruis openbaart de weg uit de oude mens
Jezus liet zich kruisigen en maakte daarmee zichtbaar dat de oude mens, het vlees, voor gekruisigd gehouden moet worden. God rekent niet met het vlees van de mens.
Het Lam van God is vanaf de grondlegging van de wereld geslacht (Openbaring 13:8). Daarmee wordt zichtbaar dat God uiteindelijk nooit met het vlees van de mens heeft gerekend. Zelfs onder het oude verbond had God geen behagen in de offers die het Hebreeuwse volk bracht.
Het kruis wijst daarom verder dan het ontvangen van vergeving. Het openbaart de weg van bevrijding uit de macht van zonde en dood.
Het offer van het nieuwe verbond
Bij het avondmaal spreekt Paulus over de beker van het nieuwe verbond. Het offer dat Jezus vrijwillig bracht door zijn lichaam te laten kruisigen, behoort daarom tot het nieuwe verbond.
Jezus’ offer was niet het laatste en ultieme zondoffer van het oude verbond, maar het ene offer van het nieuwe verbond. Het doel daarvan is niet slechts vergeving van zonden, maar bevrijding van de zonde zelf.
Daarmee verschuift het perspectief van afzonderlijke overtredingen naar de diepere werkelijkheid waaruit die overtredingen voortkomen: de macht van zonde die verbonden is met het leven vanuit de oude mens.
Van duisternis naar het Koninkrijk van het Licht
Het evangelie van het Koninkrijk verkondigt bevrijding uit het rijk van de duisternis en het binnengaan in het Koninkrijk van het Licht.
Zolang we de oude mens als ons ware zelf blijven beschouwen, identificeren we ons met het lichaam van de zonde. Juist daarin ligt de bedekking: we zien onze diepste werkelijkheid, Christus in ons, niet en worden ons daarvan niet bewust.
We leven dan vanuit het vlees, terwijl het nieuwe verbond ons uitnodigt te leven vanuit de Geest.
“De letter doodt, maar de Geest maakt levend.” (2 Korintiërs 3:6)
De Geest, Christus in ons, maakt levend. Waar het bewustzijn niet langer bepaald wordt door de oude mens, maar geopend wordt voor Christus in ons, vindt de beweging plaats van duisternis naar Licht.
De boodschap van het kruis opnieuw verstaan
In de tijd van Jezus ontstond vooral spanning met religieuze leiders die vasthielden aan de bestaande orde van wet en offerdienst. Jezus verkondigde daartegenover het Koninkrijk van God en maakte zichtbaar wat leven vanuit dat Koninkrijk betekent.
Ook vandaag kan het kruis opnieuw vanuit die werkelijkheid worden verstaan. Niet als een boodschap die blijft staan bij vergeving van overtredingen, maar als de openbaring van Gods weg tot bevrijding uit de macht van zonde en dood.
De schepping zucht en ziet uit naar het openbaar worden van de zonen van God. Daarin wordt zichtbaar waar het evangelie uiteindelijk naartoe beweegt: mensen die niet langer leven vanuit de oude mens, maar vanuit Christus in ons.
Leven vanuit Christus in ons
Het evangelie van Christus is in wezen eenvoudig. Toch kan deze werkelijkheid uit beeld raken wanneer ons bewustzijn bepaald blijft door religieuze denkpatronen en de identificatie met de oude mens.
Het kruis nodigt ons uit het vlees voor dood te houden en te leven vanuit onze werkelijkheid in Christus. Wanneer we ons bewust worden van Christus in ons, verandert niet alleen ons denken, maar ook onze manier van leven.
Zo worden de zonen van God zichtbaar: mensen die niet langer leven vanuit het rijk van de duisternis, maar vanuit het Koninkrijk van het Licht.
Reflectievragen
- In hoeverre zie jij het kruis vooral vanuit vergeving, en wat verandert er wanneer je het ook gaat verstaan als bevrijding uit de macht van zonde en dood?
- Waar merk je in je dagelijks leven dat je je nog identificeert met de oude mens in plaats van met Christus in jou?
- Wat betekent het voor jou om vandaag bewust te leven vanuit het Koninkrijk van het Licht?
Resoneert dit artikel bij je, of roept het vragen op?
Je bent van harte welkom om contact met ons op te nemen — we denken graag met je mee.
Samen bouwen aan bewustwording
Wil je helpen om deze boodschap verder te verspreiden? Met een vrijwillige bijdrage ondersteun je ons werk en maak je nieuwe artikelen mogelijk. Elke bijdrage, groot of klein, helpt ons enorm en wordt van harte gewaardeerd.
Wil je op de hoogte blijven van nieuwe artikelen?
Schrijf je dan hieronder in voor onze nieuwsbrief.