“Bekeert u, want het Koninkrijk der hemelen is binnen in u.”
Het Koninkrijk der hemelen is binnen in ons
Jezus spreekt over het Koninkrijk der hemelen als een werkelijkheid die binnen in ons is. Paulus schrijft in zijn brieven verschillende keren over de geestelijke wereld en de hemelse gewesten. Wanneer we deze hemelse gewesten verstaan als het Koninkrijk der hemelen, betekent dit dat deze geestelijke werkelijkheid niet alleen buiten ons gezocht moet worden, maar ook binnen in ons aanwezig is.
In onze Bijbelvertalingen komen we vooral bij Paulus geregeld de begrippen ‘geweten’ en ‘besef’ tegen. In veel gevallen gaat het om het Griekse woord suneidēsis, dat met bewustzijn kan worden verbonden. De geestelijke werkelijkheid kunnen we ons volgens Paulus op verschillende manieren bewust zijn.
In Efeziërs 6 schrijft hij over geestelijke boosheden in de lucht. Deze hangen samen met het denken vanuit goed en kwaad, waarmee een collectief bewustzijnsveld ontstaat dat als een negatieve kracht wordt ervaren en als duisternis kan worden beschouwd.
Daartegenover spreekt Paulus regelmatig over ‘in Christus’ zijn. Ook daarbij gaat het om een geestelijke bestaanswerkelijkheid. Christus is het Licht. Gods verlangen is dat wij vanuit het rijk van de duisternis worden overgebracht naar het Koninkrijk van het Licht: een beweging van duisternis naar Licht in ons bewustzijn.
Paulus schrijft daarnaast over een ervaring waarin hij werd opgetrokken tot in de derde hemel. Of dit in of buiten zijn fysieke lichaam gebeurde, wist hij niet (2 Korintiërs 12:2). Op dat moment was hij zich het Koninkrijk van God bewust, het Koninkrijk dat vlees en bloed niet kan beërven.
Schematisch kunnen we het Koninkrijk der hemelen — de zogenoemde hemelse gewesten — daarom voorstellen als drie bewustzijnslagen. Geestelijke groei is dan een beweging van verduisterd bewustzijn, via Christus-bewustzijn, naar Godsbewustzijn.
De verschillende lagen worden verderop nader uitgewerkt. Lees het schema van onder naar boven.
Van duisternis naar het Koninkrijk van God
Deze verschillende ‘hemelen’ kunnen we verstaan als geestelijke werkelijkheden waarvan wij ons bewust kunnen worden. Daarom kan Jezus zeggen dat het Koninkrijk der hemelen binnen in ons is.
Wat wij doorgaans geestelijke groei noemen, is daarmee in wezen groei in Bewustzijn: een beweging van verduisterd bewustzijn naar Christus-bewustzijn en uiteindelijk Godsbewustzijn. Onze werkelijkheid speelt zich immers af binnen die ene goddelijke werkelijkheid.
“Want uit Hem en door Hem en tot Hem zijn alle dingen.” (Romeinen 11:36)
In de eerste twee lagen van dit bewustzijn zijn wij ons bewust van ons fysieke lichaam van vlees en bloed en daarmee van de aarde als zichtbare en tastbare werkelijkheid. De overgang naar het volle Godsbewustzijn gaat uiteindelijk gepaard met de verheerlijking van het lichaam, omdat vlees en bloed het Koninkrijk van God niet kunnen beërven.
“Want onze God is een verterend vuur.” (Hebreeën 12:29)
De val is een val in bewustzijn
Vanaf onze geboorte in een fysiek lichaam worden wij ons bewust van de dualistische wereld van goed en kwaad. Daarmee bevinden wij ons in wat de Bijbel het rijk van de duisternis noemt: de staat van het verduisterde bewustzijn.
Bij de zogenoemde ‘zondeval’ gaat het daarom niet in de eerste plaats om een val in zonden, maar om een val in bewustzijn. Het begrip ‘zondeval’ is een theologische interpretatie. In het Nieuwe Testament wordt gesproken over paraptōma: een val.
Binnen een bekende westerse christelijke lezing ligt het accent sterk op de zonden van de individuele mens. De relatie met God zou daardoor verbroken zijn en door het zondoffer van Jezus worden hersteld. Zo ontstaat het schema Wet > Overtreding > Schuld > Zondoffer > Vergeving.
Vanuit het perspectief dat hier wordt ontvouwd, komt een andere beweging naar voren. God is in Christus de kosmos met Zichzelf verzoenende — in overeenstemming aan het brengen — waarbij Hij de val niet toerekent en het woord van verzoening in ons legt.
“God was in Christus de wereld met Zichzelf verzoenende, hun overtredingen hun niet toerekenende, en Hij heeft het woord van de verzoening in ons gelegd.” (2 Korintiërs 5:19)
“Christus in u, de hoop op de heerlijkheid.” (Kolossenzen 1:27)
Christus in ons en groei in Bewustzijn
De mens speelt binnen deze beweging een belangrijke rol. Het gaat erom dat wij ons bewust worden van wie wij in werkelijkheid altijd al zijn geweest: mensen geschapen naar Gods beeld en gelijkenis, Christus-mensen.
In de oosterse kerk wordt deze beweging deïficatie of vergoddelijking genoemd, met als eindpunt de theosis: het ‘als God zijn’. In wezen ligt deze goddelijke oorsprong al in ons besloten, maar door de val in bewustzijn zijn wij ons daarvan niet meer bewust.
Het Christus-bewustzijn en het Godsbewustzijn zijn door deze verduistering voor ons verborgen geraakt. Toch is deze werkelijkheid nog altijd aanwezig. De schepping zucht en wacht daarom met reikhalzend verlangen op het openbaar worden van de zonen en dochters van God (Romeinen 8).
Het doel van bekering is dat wij ons bewust worden van onze Christus-identiteit. Geestelijke groei is groei in Bewustzijn.
Wanneer wij gehoor geven aan de roeping om ons met God te laten verzoenen en ons in geloof bekeren, begint deze bewustwording. Christus, het Licht in ons, reinigt ons bewustzijn van dode werken (Hebreeën 9:14): gedachten en bestaanspatronen die voortkomen uit het denken vanuit goed en kwaad.
Wanneer ons bewustzijn volledig wordt gereinigd, vindt de wedergeboorte plaats en wordt ons bewustzijn blijvend vervuld met Gods Geest. Wij zijn dan uit de Geest geboren en ons ten volle bewust geworden van Christus in ons.
Vóór deze wedergeboorte kunnen wij het Christus-bewustzijn al tijdelijk ervaren en de kracht van Gods Geest proeven. Zolang dit echter slechts op bepaalde momenten of plaatsen gebeurt, bijvoorbeeld tijdens aanbidding, is nog sprake van de heerlijkheid van het oude verbond.
Van wedergeboorte naar verheerlijking
De wedergeboorte valt samen met onze rechtvaardiging. De blijvende vervulling met Gods Geest is vervolgens het onderpand van onze verheerlijking: de uiteindelijke transfiguratie van ons lichaam.
De definitieve verheerlijking van onze lichamen zie ik daarbij als een collectieve werkelijkheid die uiteindelijk de hele mensheid omvat.
“En hen die Hij tevoren bestemd heeft, dezen heeft Hij ook geroepen; en hen die Hij geroepen heeft, dezen heeft Hij ook gerechtvaardigd; en hen die Hij gerechtvaardigd heeft, dezen heeft Hij ook verheerlijkt.” (Romeinen 8:30)
Genesis als verhaal van bewustzijn
Ook Genesis kan vanuit deze beweging worden gelezen.
“In het begin schiep God de hemel en de aarde. De aarde nu was woest en leeg, en duisternis lag over de watervloed; en de Geest van God zweefde boven het water. En God zei: Laat er licht zijn! En er was licht. En God zag het licht dat het goed was; en God maakte scheiding tussen het licht en de duisternis.” (Genesis 1:1–4)
God schept hemel en aarde. De aarde is aanvankelijk omgeven door duisternis. Vervolgens laat God zijn Licht, Christus, schijnen en ontstaat er een scheiding tussen Licht en duisternis.
De wateren kunnen we daarbij verstaan als een beeld van bewustzijn. Er ontstaat een scheiding tussen het verduisterde bewustzijn en het Christus-bewustzijn.
Vervolgens schept God de mens, eerst als geestelijke Christus-entiteiten naar zijn beeld en gelijkenis (Genesis 1:26–27), waarna de mens in Genesis 2:7 verschijnt in een fysiek lichaam van vlees en bloed, binnen de aardse werkelijkheid waarin de duisternis heerst.
Door deze verduistering kan de mens Gods stem en de gedachten vanuit het vlees niet meer helder van elkaar onderscheiden. Daardoor brengen mensen van nature werken van het vlees voort. We zien immers aan wat voor ogen is.
Genesis 3 en de menselijke conditie
Binnen deze visie is er geen sprake van een overtreding waardoor de mens schuld op zich zou hebben geladen. Paulus schrijft dat waar geen wet is, zonde niet wordt toegerekend. De fysieke dood is daarom geen straf van God op de zonde, maar hangt samen met onze vergankelijke bestaanswijze binnen het verduisterde bewustzijn (Romeinen 5:13–14).
Genesis 3 beschrijft dan niet alleen één historisch moment dat de zondige aard van de mens en alle ellende op aarde verklaart. Het kan worden gelezen als een poëtische beschrijving van wat met ieder mens gebeurt wanneer hij door zijn natuurlijke geboorte in deze aardse werkelijkheid verschijnt.
Onze goddelijke oorsprong ligt in de hof van Eden, in de ‘derde hemel’. Door het verduisterde bewustzijn worden wij als het ware buiten de hof geplaatst en worden wij ons bewust van het rijk van de duisternis.
Maar Christus in ons blijft aanwezig.
Het lijden dat wij ondervinden wanneer wij in de duisternis wandelen, drijft ons uiteindelijk naar Christus, naar het Christus-bewustzijn. Van daaruit begint de beweging waarin wij de vergankelijkheid achter ons laten en van heerlijkheid tot heerlijkheid veranderen: van Christus-bewustzijn naar Godsbewustzijn.
“Wij allen nu, die met onbedekt gezicht de heerlijkheid van de Heere als in een spiegel aanschouwen, worden van gedaante veranderd naar hetzelfde beeld, van heerlijkheid tot heerlijkheid.” (2 Korintiërs 3:18)
Waarom moest de mens door de duisternis?
Dan blijft een belangrijke vraag over. Als de collectieve val in bewustzijn niet aan de mens zelf kan worden toegeschreven, waarom moest deze beweging dan plaatsvinden? Waarom werd de schepping niet onmiddellijk in haar voltooide heerlijkheid geschapen?
“Want de schepping is aan de zinloosheid onderworpen, niet vrijwillig, maar door hem die haar daaraan onderworpen heeft, in de hoop dat ook de schepping zelf zal bevrijd worden van de slavernij van het verderf om te komen tot de vrijheid van de heerlijkheid van de kinderen van God.” (Romeinen 8:20–21)
Ik denk dat we het antwoord in de volgende richting moeten zoeken.
God schiep de mens als geestelijke Christus-entiteiten. In Christus ligt onze oorsprong niet in een van God en elkaar afgescheiden individueel bewustzijn, maar in de ene goddelijke werkelijkheid waarin alles met elkaar verbonden is.
Door de val in bewustzijn kunnen wij ons eerst als individuele mensen bewust worden, om van daaruit opnieuw tot Christus-bewustzijn en uiteindelijk Godsbewustzijn te komen. Daarbij verdwijnt onze individualiteit niet, maar wordt zij opgenomen in het bewustzijn van de eenheid waarvan wij altijd al deel uitmaakten.
Het Christus-zaad moet eerst in de akker van ons fysieke lichaam worden gezaaid om geestelijk tot Leven en bloei te komen.
“Het geestelijke is echter niet eerst, maar het natuurlijke en daarna komt het geestelijke. De eerste mens is uit de aarde, stoffelijk; de tweede mens is de Heere uit de hemel.” (1 Korintiërs 15:46–47)
Langs deze weg kunnen mensen zichzelf als unieke individuen en uiteindelijk ook als God bewust worden. Zo kan Gods Liefde in en tussen mensen ten volle zichtbaar worden.
Jezus wees de Weg naar het Koninkrijk van God
Jezus van Nazareth heeft de Weg vanuit het rijk van de duisternis naar het Koninkrijk van God zichtbaar gemaakt. In Handelingen worden de eerste christenen dan ook mensen van ‘de Weg’ genoemd.
Geestelijke groei is vanuit dit perspectief de beweging waarin het verduisterde bewustzijn wordt verlicht, Christus in ons wordt onthuld en het Christus-Leven steeds meer zichtbaar wordt.
Van duisternis naar Licht. Van Christus-bewustzijn naar Godsbewustzijn. Van vergankelijkheid naar heerlijkheid.
Dat is de Weg naar het Koninkrijk van God.
Reflectievragen
- Waar herken je in je eigen leven de beweging van verduisterd bewustzijn naar Licht?
- Welke gedachten vanuit goed en kwaad houden je nog gevangen in het verduisterde bewustzijn?
- Wat betekent het voor jouw geestelijke groei wanneer bekering niet alleen verandering van gedrag is, maar vooral verandering van bewustzijn?
Resoneert dit artikel bij je, of roept het vragen op?
Je bent van harte welkom om contact met ons op te nemen — we denken graag met je mee.
Samen bouwen aan bewustwording
Wil je helpen om deze boodschap verder te verspreiden? Met een vrijwillige bijdrage ondersteun je ons werk en maak je nieuwe artikelen mogelijk. Elke bijdrage, groot of klein, helpt ons enorm en wordt van harte gewaardeerd.
Wil je op de hoogte blijven van nieuwe artikelen?
Schrijf je dan hieronder in voor onze nieuwsbrief.
Één reactie op “Geestelijke groei is groei in Bewustzijn”
Wat prachtig om te lezen hier op deze site, dat de Waarheid van Zijn… OpZichZelf staand Zuiver Bewustzijn (God) Alles in Alles… Zo mooi klopt met de bijbel! Eindelijk heb ik gevonden hoe ik Altijd al de bijbel zag en las.
Ik voel en denk ook vanuit BewustZijn… Ons Ware Zelf… Dat Liefde is… Ook zijn we niet het denken in ons hoofd.. Dat is een aangeleerd systeem vanuit de buitenwereld. Voor mij gaat geloof erover en dat heeft Jezus in zijn tijd ook zo bedoelt, dat je het vaste vertrouwen hebt op het Goddelijk Zelf, Ware Zelf in het Hart… De ruimte van Zijn… Daar waar alles ontstaat vanuit Het Licht…. Zo fijn om dit te voelen! En zo de Bewuste creator /schepper van Het Ene Leven te zijn! Liefde is………..
Warme groet,
Marja Schenk