De mens is geboren om te leven
We leven in een tijd waarin de hele wereld alles op alles zet om het fysieke leven van mensen zo lang mogelijk in stand te houden. Dat is niet vreemd. De mens is geboren om te leven.
Hoe vanzelfsprekend we lichamelijk sterven ook zijn gaan vinden, de dood hoort niet bij het Leven. Dood en vergankelijkheid behoren tot de werkelijkheid waaronder de schepping gebukt gaat. Ze zijn verbonden met de vloek van zonde en dood en met het verduisterde bewustzijn waarin de mensheid leeft.
“De Geest des Heren is op Mij, daarom, dat Hij Mij gezalfd heeft, om aan armen het evangelie te brengen; en Hij heeft Mij gezonden om aan gevangenen loslating te verkondigen en aan blinden het gezicht, om verbrokenen heen te zenden in vrijheid, om te verkondigen het aangename jaar des Heren.” (Lukas 4:18–19)
Jezus van Nazareth kwam om blinde ogen te openen, gevangenen loslating te verkondigen en verbrokenen — mensen die gebukt gaan onder de macht van zonde en dood — in vrijheid heen te zenden.
Hij wees zijn volgelingen daarom op het Koninkrijk van God dat binnen in hen was en riep hen op tot bekering: een omkeer naar binnen.
Eeuwig Leven als werkelijkheid van het hier en nu
Binnen het christendom wordt lichamelijk sterven doorgaans als onvermijdelijk onderdeel van het aardse bestaan beschouwd. We leven immers in een gebroken schepping en hebben daarom een sterfelijk lichaam, zo is de gedachte.
Het eeuwige Leven waarover Jezus sprak, wordt daardoor gemakkelijk vooral geestelijk verstaan. Ons fysieke lichaam sterft, maar geestelijk ontvangen we eeuwig Leven en na onze lichamelijke dood gaan we naar de hemel.
Ook het Koninkrijk van God kan vanuit dat perspectief vooral met de toekomst worden verbonden, wanneer we uiteindelijk een onsterfelijk lichaam ontvangen.
Daarmee kan iets wezenlijks uit beeld raken. Jezus riep zijn leerlingen juist op tot bekering omdat het Koninkrijk van God nabij was en binnen in hen gevonden moest worden.
Van verduisterd bewustzijn naar het Christus-Licht
Vanuit ons verduisterde bewustzijn ervaren we de vloek van zonde, dood en vergankelijkheid als de werkelijkheid waarin we leven.
Door de noodzakelijke val in het bewustzijn van de mens bevinden we ons als het ware in een gevangenis waarin we geen hand voor ogen zien. Jezus roept ons op tot bekering, een beweging naar binnen, richting het Christus-Licht in ons.
Vanuit het verduisterde bewustzijn nemen we de werkelijkheid dualistisch waar en maken we onderscheid tussen een natuurlijke en een geestelijke wereld. Daardoor kan ook onze verwachting van verlossing vooral geestelijk worden ingevuld, terwijl de uiteindelijke bevrijding van zonde, dood en vergankelijkheid naar de toekomst wordt verschoven: ‘reeds, maar nog niet’.
Het evangelie van het Koninkrijk opent vanuit dit perspectief een andere mogelijkheid: het Leven is niet alleen een toekomstige werkelijkheid, maar breekt hier en nu al door.
Het evangelie van het Koninkrijk opnieuw ontdekken
Ik raak er steeds meer van overtuigd dat de oorspronkelijke boodschap van Jezus een veel radicalere verwachting van het Koninkrijk bevat dan we vaak beseffen.
Vergeving van zonden is daarbij niet het eindpunt. Het evangelie van het Koninkrijk richt onze blik op bevrijding uit de macht van zonde en dood en uiteindelijk uit de dienstbaarheid aan de vergankelijkheid.
Wanneer verschillende denkkaders met elkaar worden vermengd, bestaat het gevaar dat deze radicale verwachting minder zichtbaar wordt. Jezus gebruikt daarvoor het beeld van jonge wijn die nieuwe zakken nodig heeft.
De vraag is daarom wat er zichtbaar wordt wanneer we het evangelie opnieuw vanuit de werkelijkheid van het Koninkrijk van God gaan verstaan.
In het Koninkrijk van God staat alles op zijn kop
In een liedje van Elly en Rikkert klinkt de bekende regel: “In het koninkrijk van God staat alles op zijn kop.”
Dat raakt aan iets wezenlijks.
Het vleselijke denken staat haaks op het geestelijke denken. Vanuit het verduisterde bewustzijn lijkt onsterfelijkheid onmogelijk. We zien lichamen ouder worden en mensen sterven en trekken daaruit de conclusie dat lichamelijke dood onvermijdelijk is.
Maar het Koninkrijk van God neemt niet de vergankelijkheid als uitgangspunt.
Het Koninkrijk openbaart het Leven.
Bevrijding van de dienstbaarheid aan de vergankelijkheid
Het Koninkrijk van God kan op aarde zichtbaar worden wanneer mensen werkelijk bevrijd worden van de dienstbaarheid aan de vergankelijkheid en uit de gevangenis van het rijk van de duisternis tevoorschijn komen.
Daar wacht de zuchtende schepping nog steeds met reikhalzend verlangen op.
Zolang we geloven dat vergankelijkheid ons onvermijdelijke lot is, denken we vanuit wat voor ogen is. Dan verwachten we de volledige bevrijding pas ná de lichamelijke dood, terwijl het Koninkrijk van God hier en nu al aanwezig is.
De beweging gaat van duisternis naar Licht, van vergankelijkheid naar onvergankelijkheid, van dood naar Leven.
Van sterfelijkheid rechtstreeks naar onsterfelijkheid
Hier ligt voor mij een belangrijk element van een nieuwe Reformatie: opnieuw ruimte maken voor de radicale verwachting van het evangelie van het Koninkrijk.
De zonen van God — mannen en vrouwen die bevrijd worden van de dienstbaarheid aan de vergankelijkheid — zullen openbaar worden.
Mensen die vanuit hun fysieke bestaan onvergankelijkheid aandoen en het eeuwige Leven binnengaan.
Niet noodzakelijk eerst geestelijk eeuwig Leven ontvangen, vervolgens lichamelijk sterven en daarna ooit een onsterfelijk lichaam krijgen. Het perspectief dat hier wordt ontvouwd, is een andere beweging: vanuit ons huidige lichamelijke bestaan rechtstreeks het eeuwige Leven binnengaan.
Het sterfelijke wordt niet noodzakelijk eerst afgelegd, maar kan worden overkleed met onsterfelijkheid. De bestemming is niet ontlichaming, maar transfiguratie: het sterfelijke lichaam dat volledig wordt opgenomen in het Leven.
Jezus zei:
“De ‘dief’ komt niet dan om te stelen en te slachten en te verdelgen; ik ben gekomen, opdat zij leven hebben en overvloed.” (Johannes 10:10)
Dat is het perspectief van het Koninkrijk van God: niet de dood als onvermijdelijk eindpunt, maar het Leven dat uiteindelijk iedere vorm van vergankelijkheid overwint.
Reflectievragen
- In hoeverre beschouw jij lichamelijk sterven als een vanzelfsprekend en onvermijdelijk onderdeel van het leven?
- Verwacht jij het eeuwige Leven vooral na je lichamelijke dood, of als een werkelijkheid die hier en nu begint?
- Wat betekent het voor jou dat het sterfelijke niet noodzakelijk ontkleed, maar overkleed kan worden met het Leven?
Lees ook de artikelen over Onsterfelijkheid: de bevrijding van vergankelijkheid en dood en Eeuwig Leven in het hier en nu: is dat mogelijk?
Resoneert dit artikel bij je, of roept het vragen op?
Je bent van harte welkom om contact met ons op te nemen — we denken graag met je mee.
Samen bouwen aan bewustwording
Wil je helpen om deze boodschap verder te verspreiden? Met een vrijwillige bijdrage ondersteun je ons werk en maak je nieuwe artikelen mogelijk. Elke bijdrage, groot of klein, helpt ons enorm en wordt van harte gewaardeerd.
Wil je op de hoogte blijven van nieuwe artikelen?
Schrijf je dan hieronder in voor onze nieuwsbrief.