Is er meer of minder van Gods Geest?
Kan de zalving van de Heilige Geest op bepaalde momenten sterker aanwezig zijn dan op andere momenten? Kan Gods aanwezigheid toenemen tijdens een samenkomst, op een bijzondere plaats of rond een bepaalde persoon?
Om die vraag te beantwoorden, is het belangrijk onderscheid te maken tussen Gods aanwezigheid en de manier waarop wij ons van die aanwezigheid bewust zijn en Gods Geest in en door ons werkzaam wordt. Gods Geest is niet afwezig totdat wij Hem door gebed, aanbidding of een bepaalde atmosfeer dichterbij brengen. Ons bestaan wordt door God gedragen en Zijn Geest woont in ons.
Johannes schrijft:
“En wat u betreft, de zalving die u van Hem hebt ontvangen, blijft in u.”
(1 Johannes 2:27)
De zalving wordt hier beschreven als een werkelijkheid die blijft. Tegelijk spreekt het Nieuwe Testament over vervuld worden met de Geest, wandelen in de Geest en de werking van geestelijke gaven. De vraag is daarom niet alleen hoeveel van Gods Geest aanwezig is, maar vooral in hoeverre wij ons van Zijn aanwezigheid bewust zijn, ons ervoor openstellen en vanuit die werkelijkheid leren leven.
Gods aanwezigheid is niet afhankelijk van een atmosfeer
In christelijke samenkomsten kunnen momenten ontstaan waarop Gods aanwezigheid intens wordt ervaren. Muziek, gebed, stilte, prediking en ontmoeting kunnen ons diep raken en ons bewustzijn openen voor wat God doet. Daar is op zichzelf niets mis mee. Zulke ervaringen kunnen waardevol zijn en een mens diepgaand raken.
Het wordt anders wanneer we gaan denken dat Gods Geest op zo’n plaats werkelijk méér aanwezig is dan ergens anders, of dat eerst een bepaalde sfeer moet ontstaan voordat God werkzaam kan zijn. Dan kunnen we ongemerkt afhankelijk worden van omstandigheden, ervaringen of mensen.
Jezus wijst juist op een Koninkrijk dat niet afhankelijk is van een bijzondere plaats:
“Het Koninkrijk van God komt niet op waarneembare wijze. En men zal niet zeggen: Zie hier of zie daar, want zie, het Koninkrijk van God is in uw midden.”
(Lukas 17:20-21)
Het Koninkrijk hoeft niet door ons te worden opgeroepen. Het is hier en nu volledig aanwezig. Wat mag veranderen, is ons bewustzijn: onze geestelijke ogen gaan steeds verder open voor een werkelijkheid die er al is.
Ervaring en innerlijke openbaring
Gods aanwezigheid kan ook lichamelijk en emotioneel worden ervaren. Mensen kunnen geraakt worden, huilen, lachen, stil worden of op andere manieren reageren. Zulke ervaringen hoeven we niet af te wijzen. De werking van Gods Geest beperkt zich immers niet tot ons denken, maar kan heel ons mens-zijn raken.
Tegelijk kan de betekenis van de werking van de Geest niet uitsluitend worden afgemeten aan wat zichtbaar of voelbaar gebeurt. Een bijzondere ervaring kan betekenisvol zijn, maar de diepere vraag is wat er in ons leven verandert. Ontstaat er meer vrede, vrijheid en vertrouwen? Worden Liefde en vreugde steeds meer zichtbaar? Krijgt het Christus-Leven steeds meer gestalte?
“Niet door kracht en niet door geweld, maar door Mijn Geest, zegt de HEERE van de legermachten.”
(Zacharia 4:6)
De diepste vrucht van Gods Geest wordt zichtbaar in innerlijke vernieuwing: waar angst plaatsmaakt voor vertrouwen, oordeel voor Liefde, onrust voor vrede en gebondenheid voor vrijheid. Een geestelijke ervaring kan daarbij een belangrijke rol spelen, maar de ervaring zelf is niet het einddoel. Uiteindelijk gaat het om metamorfose: een leven dat van binnenuit wordt vernieuwd.
Van uiterlijke leiding naar leven vanuit de Geest
In de Bijbel zien we een beweging van uiterlijke vormen en voorschriften naar een steeds diepere innerlijke vernieuwing. Paulus spreekt over het nieuwe verbond als een bediening van de Geest. Niet omdat de zichtbare werkelijkheid onbelangrijk zou zijn, maar omdat Gods vernieuwende werk uiteindelijk het hart en het bewustzijn van de mens raakt.
Paulus schrijft:
“Wij zien niet op de dingen die men ziet, maar op de dingen die men niet ziet. De dingen die men ziet, zijn immers tijdelijk, maar de dingen die men niet ziet, zijn eeuwig.”
(2 Korintiërs 4:18)
Het zichtbare en het onzichtbare hoeven daarbij niet tegenover elkaar te staan. Ons lichaam, onze emoties en onze ervaringen doen ertoe, maar ze vertellen niet het hele verhaal. Het evangelie nodigt ons uit om ook geestelijk te leren zien en ons bewust te worden van een werkelijkheid die niet afhankelijk is van wat onze lichamelijke zintuigen op een bepaald moment waarnemen.
Daar raakt het nieuwe verbond aan een diepe innerlijke werkelijkheid: Christus in ons. Niet alleen een ervaring die komt en weer verdwijnt, maar een werkelijkheid waaruit we mogen leren leven.
Niet afhankelijk van plaats, tijd of mensen
Bijzondere plaatsen, ontmoetingen en mensen kunnen een belangrijke rol spelen in ons geestelijke leven. Iemand kan ons helpen iets van God te ontdekken wat we eerder niet zagen. Een samenkomst kan ons diep raken en een ontmoeting kan een keerpunt in ons leven worden.
Maar niemand bezit Gods aanwezigheid. Geen gebouw, voorganger, bediening of bijzondere bijeenkomst kan aanspraak maken op een aanwezigheid van God die elders ontbreekt. Gods Geest is niet beperkt tot bepaalde momenten of plaatsen.
Dat besef geeft vrijheid. We hoeven niet voortdurend op zoek naar de volgende plaats waar “de zalving” sterker zou zijn, maar mogen Gods aanwezigheid leren herkennen midden in het gewone leven: thuis, op ons werk, in onze relaties, in stilte, in verdriet en in vreugde. Dezelfde Geest die we tijdens een bijzondere samenkomst ervaren, is ook aanwezig wanneer de ervaring verdwenen is en het gewone leven weer verdergaat.
Christus in ons
Paulus verwoordt een werkelijkheid die tot het hart van zijn evangelie behoort:
“Christus in u, de hoop op de heerlijkheid.”
(Kolossenzen 1:27)
Daar ligt een belangrijke sleutel. Het gaat niet om steeds méér van Christus ontvangen alsof Christus telkens opnieuw dichterbij moet komen, maar om steeds verder ontwaken voor Christus in ons.
Ons bewustzijn kan groeien, onze ontvankelijkheid voor de Geest kan toenemen en onze overgave kan zich verdiepen. Daardoor kan de vrucht van de Geest steeds meer zichtbaar worden en krijgt het Christus-Leven steeds meer gestalte in ons bestaan.
In die zin kan onze ervaring van de zalving verdiepen en kan de werking van de Geest krachtiger zichtbaar worden. Niet omdat God Zelf eerst minder aanwezig was en daarna méér aanwezig is, maar omdat wij steeds meer ruimte geven aan de Geest die al in ons werkzaam is.
Van verduisterd bewustzijn naar Christus-bewustzijn
Wanneer onze geestelijke ogen opengaan voor Christus in ons, verandert onze manier van leven. We hoeven Gods aanwezigheid niet voortdurend ergens anders te zoeken, maar leren haar herkennen midden in ons dagelijkse bestaan.
Dat is een beweging van verduisterd bewustzijn naar Christus-bewustzijn. Christus-bewustzijn betekent niet dat wij de Geest bezitten of beheersen. Het betekent dat onze ogen opengaan voor Christus in ons en dat wij steeds meer leren leven vanuit onze Christus-identiteit.
Vanuit die bewustwording ontstaat vrucht. Niet doordat wij een geestelijke ervaring proberen te produceren, maar doordat Gods Geest ons van binnenuit vernieuwt. Wat innerlijk wordt geopenbaard, krijgt vervolgens steeds meer gestalte in de manier waarop wij denken, spreken, handelen en met andere mensen omgaan.
De zalving blijft
Johannes zegt:
“De zalving die u van Hem hebt ontvangen, blijft in u.”
(1 Johannes 2:27)
Dat geeft rust. We hoeven Gods aanwezigheid niet te verdienen, te produceren of vast te houden. We mogen leren leven vanuit de Geest die in ons woont.
Daarom vraagt de vraag “Kan de zalving van de Heilige Geest toenemen?” om een belangrijk onderscheid. Gods aanwezigheid hoeft niet toe te nemen, maar ons bewustzijn van die aanwezigheid kan wel groeien. Onze ontvankelijkheid kan toenemen, onze overgave kan zich verdiepen en de werking van de Geest kan steeds meer zichtbaar worden in ons bestaan.
Het gaat daarom uiteindelijk niet om de vraag hoe we méér van God kunnen ontvangen, maar hoe we steeds meer kunnen ontwaken voor Zijn aanwezigheid en ruimte kunnen geven aan Zijn Geest.
Het Koninkrijk van binnenuit zichtbaar
Het Koninkrijk van God hoeft niet door ons gebouwd of opgewekt te worden. Het is hier en nu volledig aanwezig. Christus-bewustzijn brengt het Koninkrijk niet dichterbij, maar opent onze geestelijke ogen voor die werkelijkheid.
Wanneer dat gebeurt, krijgt wat innerlijk wordt geopenbaard ook uiterlijk gestalte. Het wordt zichtbaar in onze woorden en keuzes, in onze relaties en in de manier waarop we omgaan met de mensen om ons heen. Liefde, vrede, vreugde en vrijheid worden zo tekenen van een werkelijkheid die van binnenuit zichtbaar wordt.
Daar ligt uiteindelijk de betekenis van wandelen in de Geest. Niet voortdurend proberen méér van God te ontvangen, maar steeds verder ontwaken voor Gods aanwezigheid en leren leven vanuit de Geest die in ons woont.
Zo wordt het Christus-Leven steeds meer zichtbaar.
Reflectievragen
- Waar ben jij nog geneigd Gods aanwezigheid vooral te verbinden aan bepaalde plaatsen, mensen of bijzondere momenten?
- Wat betekent het concreet voor jou dat Christus in jou woont — hier en nu?
- Wat zou er in jouw dagelijks leven veranderen wanneer je steeds meer vertrouwt op de aanwezigheid en werking van de Geest in jou?
Resoneert dit artikel bij je, of roept het vragen op?
Je bent van harte welkom om contact met ons op te nemen — we denken graag met je mee.
Samen bouwen aan bewustwording
Wil je helpen om deze boodschap verder te verspreiden? Met een vrijwillige bijdrage ondersteun je ons werk en maak je nieuwe artikelen mogelijk. Elke bijdrage, groot of klein, helpt ons enorm en wordt van harte gewaardeerd.
Wil je op de hoogte blijven van nieuwe artikelen?
Schrijf je dan hieronder in voor onze nieuwsbrief.