God schiep hemel en aarde. De aarde verschijnt vanaf het begin te midden van duisternis (Genesis 1:1–4). De mens leeft als lichamelijk wezen binnen deze werkelijkheid en wordt geboren met een verduisterd bewustzijn: blind voor zijn geestelijke oorsprong en voor de Christus-werkelijkheid die zijn bestaan draagt. Het natuurlijke komt eerst, daarna het geestelijke (1 Korintiërs 15:46).
Christus is echter niet afwezig zolang wij ons daarvan niet bewust zijn. Christus in ons is het mysterie dat in ieder mens aanwezig is, maar door de duisternis van ons bewustzijn verborgen blijft. Wedergeboorte is daarom geen moment waarop Christus van buitenaf in ons komt, maar het ontwaken voor een werkelijkheid die er altijd al was.
Wanneer onze geestelijke ogen opengaan, wordt ons bewustzijn verlicht door het Licht van Christus. We ontdekken onze goddelijke oorsprong en worden ons bewust dat we altijd al zonen en dochters van de Allerhoogste waren. Zolang ons bewustzijn verduisterd blijft, leven we vanuit de oude mens en ervaren we de werkelijkheid vanuit de sfeer van zonde, dood en vergankelijkheid.
“Verheerlijk dan God met uw lichaam.” (1 Korintiërs 6:20)
Jezus van Nazareth openbaart de Christus
Wie geestelijk blind is, leeft vanzelfsprekend vanuit het vlees. Niet omdat Christus afwezig is, maar omdat de mens zich niet bewust is van zijn Christus-identiteit. Daardoor krijgt de oude mens het voor het zeggen en ontstaan werken van het vlees, zoals tweedracht en partijschappen, in plaats van dat de vrucht van de Geest zichtbaar wordt.
De Bijbel bevat talrijke schaduwbeelden die onze ogen openen voor de geestelijke werkelijkheid. Het belangrijkste schaduwbeeld is Jezus van Nazareth. Zijn leven, vanaf zijn geboorte tot aan zijn verheerlijking, maakt zichtbaar wie de Christus is en welke werkelijkheid de hele mensheid draagt.
“Het waarachtige Licht, was komende in de wereld, en heeft alle mensen verlicht.” (Johannes 1:9)
Jezus heeft op unieke wijze de Christus aan ons geopenbaard. In hem werd zichtbaar wat in de hele schepping aanwezig is: Christus als het Licht van de wereld, de eerstgeborene van de hele schepping en het Leven waarin alles zijn bestaan vindt.
Kerstfeest: Christus wordt zichtbaar in de schepping
De ontvangenis en geboorte van Jezus vormen een schaduwbeeld van de incarnatie van Christus in en door de hele schepping. De schepping vindt haar oorsprong en bestaan in Christus, het Licht, de zalving van Gods Geest.
“Er zij Licht!” (Genesis 1:3)
“Het Licht is het beeld van de onzichtbare God, de eerstgeborene der ganse schepping, want in het Licht zijn alle dingen geschapen, die in de hemelen en die op de aarde zijn, de zichtbare en de onzichtbare, hetzij tronen, hetzij heerschappijen, hetzij overheden, hetzij machten; alle dingen zijn door het Licht en tot het Licht geschapen; en het Licht is voor alles en alle dingen hebben hun bestaan in het Licht.” (vrije vertaling van Kolossenzen 1:15–17)
Ook de besnijdenis van Jezus vormt een schaduwbeeld: de besnijdenis van het hart. Christus in ons is geen werkelijkheid die pas ontstaat wanneer wij haar ontdekken. Dat de meeste mensen zich daarvan nog niet bewust zijn, verandert niets aan wat ten diepste waar is.
De wedergeboorte van Jezus
Door de Joodse geschriften, de schaduwbeelden en de profetieën ging Jezus steeds dieper zien wie hij als mens werkelijk was. Hij betrok de profetieën over de Messias op zichzelf en identificeerde zich met de Christus, de Gezalfde van de Heer. Jezus werd zich ten volle bewust van de Christus-werkelijkheid.
“En het geschiedde, terwijl al het volk gedoopt werd, dat, toen ook Jezus gedoopt werd en in gebed was, de hemel zich opende, en de Heilige Geest in lichamelijke gedaante als een duif op hem nederdaalde, en dat er een stem kwam uit de hemel: Gij zijt mijn Zoon, de geliefde, in U heb Ik mijn welbehagen.” (Lukas 3:21–22)
Dat Jezus uit Egypte werd geroepen, vormt eveneens een schaduwbeeld. Egypte staat voor de werkelijkheid waarin de mens gevangen leeft onder zonde en dood. Zoals bij Jezus zichtbaar werd, is wedergeboorte het ontwaken uit die werkelijkheid en het binnengaan in het bewustzijn van het Christus-Leven.
“Jezus zeide tot hen: Voorwaar, Ik zeg u, degenen die Mij volgen in de wedergeboorte, zullen, wanneer de Zoon des mensen op de troon zijner heerlijkheid zal zitten, ook op twaalf tronen zitten om de twaalf stammen van Israël te richten.” (Matteüs 19:28)
De bediening van Jezus: leven vanuit Christus-bewustzijn
Doordat Jezus’ geestelijke ogen geopend waren, leefde hij vanuit de zalving van Gods Geest. In zijn verkondiging, zijn tekenen en wonderen en de vrucht van de Geest werd zichtbaar hoe een mens leeft vanuit Christus-bewustzijn.
Daarmee werd Jezus niet alleen iemand naar wie we moeten kijken, maar iemand in wie zichtbaar werd wat het betekent wanneer het goddelijke Leven ongehinderd door een mens heen stroomt. Alles wat ondanks de duisternis aan Liefde, Licht en goedheid in mensen en in de schepping zichtbaar wordt, openbaart iets van diezelfde heerlijkheid van God.
“Christus is werkelijk alles en in allen.” (Kolossenzen 3:11)
Het lijden van Jezus en het lijden van Christus
Het lijden van Jezus maakt het immense lijden zichtbaar dat de mensheid door de geschiedenis heen heeft gedragen. Het is het lijden van Christus in en door de hele schepping. Daarom kon ook Paulus spreken over zijn deelname aan het lijden van Christus. Ook ons lijden staat niet los van deze werkelijkheid.
“Want gelijk het lijden van Christus overvloedig over ons komt, zo valt ons door Christus ook overvloedig vertroosting ten deel.” (2 Korintiërs 1:5)
De radicale genade die Jezus zichtbaar maakte, bereikte aan het kruis een climax:
“Vader, vergeef hen, want ze weten niet wat ze doen.” (Lukas 23:34)
Hier wordt zichtbaar dat Gods genade niet rekent vanuit schuld, vergelding en uitsluiting. Niets kan ons scheiden van de Liefde van Christus. Christus in ons is het mysterie dat alle volken en alle generaties omvat.
“Het geheimenis dat van alle eeuwen en alle geslachten verborgen is geweest, is thans geopenbaard aan zijn heiligen. Hun heeft God willen bekendmaken, hoe rijk de heerlijkheid van dit geheimenis is onder de heidenen: Christus in u, de hoop der heerlijkheid.” (Kolossenzen 1:26–27)
Goede Vrijdag: het Christus-Leven verborgen in de schepping
De lichamelijke kruisiging van Jezus maakt zichtbaar wat in de hele schepping gebeurt: het Christus-Leven bevindt zich midden in een werkelijkheid van vergankelijkheid, lijden en dood. Zoals zaad in de aarde verborgen raakt, zo blijft de Christus-werkelijkheid voor het verduisterde bewustzijn een mysterie.
Het bloed van Jezus vormt daarbij een schaduwbeeld van het Licht van Christus: de zalving van de Geest waardoor ons bewustzijn wordt verlicht en het ware Leven zichtbaar kan worden.
Pasen: de opstanding van het Christus-Leven
De opstanding van Jezus uit het graf is een schaduwbeeld van de Christus die in en door de hele schepping tot volle openbaring komt. Wat verborgen was, breekt door. Het Christus-zaad komt op en begint te groeien.
Sterven en opstaan vormen zo een fundamenteel patroon van de schepping, zowel natuurlijk als geestelijk. De beweging gaat van vergankelijkheid naar onvergankelijkheid, van zwakheid naar kracht en van verduistering naar heerlijkheid.
“Zo is het ook met de opstanding der doden. Er wordt gezaaid in vergankelijkheid, en opgewekt in onvergankelijkheid; er wordt gezaaid in oneer, en opgewekt in heerlijkheid; er wordt gezaaid in zwakheid, en opgewekt in kracht. Er wordt een natuurlijk lichaam gezaaid, en een geestelijk lichaam opgewekt.” (1 Korintiërs 15:42–44)
Hemelvaart: de mensheid opgenomen in heerlijkheid
De hemelvaart van Jezus vormt een schaduwbeeld van de Christus die in en door de hele mensheid heen in heerlijkheid openbaar wordt. Wanneer het Licht van Christus volledig doorbreekt, verdwijnt uiteindelijk ook de verduistering van het menselijke bewustzijn.
Daarmee is ook de verheerlijking van het lichaam verbonden: de metamorfose van ons vergankelijke lichaam tot een verheerlijkt lichaam. Wanneer deze heerlijkheid in de mensheid volledig zichtbaar wordt, verschijnt zij als het hemelse Jeruzalem.
Deze metamorfose van de mensheid gaat samen met de bevrijding van de hele kosmos uit de vergankelijkheid. De duisternis verdwijnt en de heerlijkheid van God wordt in heel de schepping zichtbaar.
“Want met reikhalzend verlangen wacht de schepping op het openbaar worden der zonen Gods. Want de schepping is aan de vruchteloosheid onderworpen, niet vrijwillig, maar om de wil van hem, die haar daaraan onderworpen heeft, in hope echter, omdat ook de schepping zelf van de dienstbaarheid aan de vergankelijkheid zal bevrijd worden tot de vrijheid van de heerlijkheid der kinderen Gods.” (Romeinen 8:19–21)
Pinksteren: hemel en aarde worden één
De uitstorting van de heilige Geest met Pinksteren vormt een schaduwbeeld van het neerdalen van het hemelse Jeruzalem. De hemel is geen verre plaats buiten deze werkelijkheid. De geestelijke werkelijkheid is onder ons en binnen in ons.
De opname in heerlijkheid en het neerdalen uit de hemel wijzen daarom niet op een reis door het universum, maar op metamorfose. De nieuwe hemel en de nieuwe aarde zijn vanuit Gods werkelijkheid reeds gegeven, maar worden voor ons volledig zichtbaar wanneer de duisternis verdwenen is en het menselijke bewustzijn volledig door het Licht is verlicht. Dan verschijnt als nieuw wat vanuit Gods werkelijkheid altijd al waar was.
“Ik zag een nieuw Jeruzalem, een nieuwe heilige stad, neerdalen vanuit God uit de hemel. Ze was als bruid getooid, mooi gemaakt voor haar man. En uit de richting van de troon hoorde ik luid een stem zeggen: ‘Nu heeft God zijn tent onder de mensen opgeslagen! Hij zal bij hen wonen en zij zullen zijn volk zijn. God zelf zal bij hen zijn en hij zal elke traan uit hun ogen wissen. De dood zal er niet meer zijn; geen rouw, geen weeklacht, geen pijn zal er zijn, want de eerste dingen zijn voorbij.’ Hij die op de troon was gezeten, zei: ‘Ik maak alles nieuw.’” (Openbaring 21:2–5)
Jezus openbaart de weg van het Christus-Leven
Jezus heeft de weg uit de duisternis naar het Koninkrijk van God zichtbaar gemaakt. Hij heeft die weg niet afgelegd zodat wij hem niet meer hoeven te gaan, maar heeft in zijn eigen leven geopenbaard wat deze weg inhoudt.
In Jezus zien we de beweging van verduistering naar Licht, van natuurlijk naar geestelijk, van vergankelijkheid naar heerlijkheid. Hij ging ons daarin voor en maakt zichtbaar wat de zalving van Gods Geest in een mens kan openbaren.
De uitnodiging is daarom niet om op afstand naar Jezus te blijven kijken, maar om te ontwaken voor dezelfde Christus-werkelijkheid die hij zichtbaar maakte. Christus, de zalving van Gods Geest in ons, is onze hoop op heerlijkheid.
Reflectievragen
- Zie je Jezus vooral als iemand die iets voor jou heeft gedaan, of ook als degene die zichtbaar maakt wie jij ten diepste bent?
- Wat verandert er wanneer je wedergeboorte ziet als ontwaken voor Christus in jou, in plaats van Christus die van buitenaf in jou komt?
- Wat betekent de opstanding voor jou wanneer je die niet alleen als gebeurtenis in het leven van Jezus ziet, maar ook als openbaring van het Christus-Leven in de hele schepping?
Resoneert dit artikel bij je, of roept het vragen op?
Je bent van harte welkom om contact met ons op te nemen — we denken graag met je mee.
Samen bouwen aan bewustwording
Wil je helpen om deze boodschap verder te verspreiden? Met een vrijwillige bijdrage ondersteun je ons werk en maak je nieuwe artikelen mogelijk. Elke bijdrage, groot of klein, helpt ons enorm en wordt van harte gewaardeerd.
Wil je op de hoogte blijven van nieuwe artikelen?
Schrijf je dan hieronder in voor onze nieuwsbrief.
Één reactie op “Jezus van Nazareth als schaduwbeeld van de Christus”
Wat een duidelijkheid!