“De Geest des Heren is op mij, daarom, dat Hij mij gezalfd heeft, om aan armen het evangelie (de blijde boodschap van verlossing) te brengen; Hij heeft mij gezonden om aan gevangenen loslating te verkondigen en aan blinden het gezicht, om verbrokenen heen te zenden in vrijheid, om te verkondigen het aangename jaar des Heren.” (Lukas 4:18,19)
Dit is werkelijk goed nieuws. Het evangelie verkondigt bevrijding van datgene waaronder de mensheid al sinds mensenheugenis gebukt gaat: het doel-missen (zonde) dat uiteindelijk uitmondt in vergankelijkheid en dood.
Wanneer onze geestelijke ogen opengaan voor onze ware identiteit en voor Christus in ons, worden we bevrijd uit de gevangenis van sterfelijkheid en vergankelijkheid. Dan worden we openbaar als zonen en dochters van God.
Een evangelie dat te klein is geworden
Eén van de grootste misverstanden binnen het westerse christendom is dat redding voornamelijk betrekking zou hebben op de ziel of geest van de mens. Volgens deze visie heeft de mens door verkeerde keuzes zijn recht op Gods Koninkrijk verloren. Door het kruis van Jezus als betaling voor schuld te zien, ontvangt de mens vergeving en wordt zijn ziel gered.
Het lichaam blijft ondertussen onderworpen aan vergankelijkheid, ziekte en dood. Dat wordt vaak beschouwd als een onvermijdelijk onderdeel van het aardse bestaan. Pas bij een toekomstige terugkeer van Jezus zou volledige verlossing plaatsvinden.
Hierdoor ontstaat een scheiding tussen geestelijke en lichamelijke redding. Deze dualistische benadering houdt de mens gevangen in een werkelijkheid waarin zonde en dood als blijvende machten worden geaccepteerd. Het gevolg is dat het evangelie wordt gereduceerd tot een gedeeltelijke verlossing, terwijl Gods bedoeling het herstel van de hele mens in het hier en nu betreft: geest, ziel én lichaam.
De verborgen invloed van goed en kwaad
Waar gaat het mis?
Door te denken vanuit goed en kwaad zijn we de schuldvraag gaan stellen. God kan niet de schuldige zijn, dus moet de mens wel verantwoordelijk zijn voor alle ellende. Vanuit dat uitgangspunt zijn we Genesis 3 gaan lezen.
Daardoor ontstond een interpretatie waarin de mens Gods wet overtrad, schuld opbouwde en vervolgens vergeving nodig had. Het evangelie werd daarmee benaderd vanuit menselijke rechtvaardigheid in plaats vanuit de gerechtigheid van het Koninkrijk van God.
Zo ontstond wat Paulus een “ander evangelie” noemt: een boodschap die voortkomt uit verduisterd bewustzijn en uit het denken van de boom van kennis van goed en kwaad. Het gevolg is een evangelie dat vooral gericht is op schuld en vergeving, terwijl Gods focus ligt op herstel, bevrijding en leven.
Niet een val in zonde, maar een val in bewustzijn
Het begrip ‘zondeval’ komt nergens in de Bijbel voor. Wel vinden we het Griekse woord paraptoma, dat letterlijk ‘val’ betekent.
De gangbare uitleg maakt van die val een morele overtreding. Daardoor wordt paraptoma meestal vertaald als ‘overtreding’, terwijl het woord dat op zichzelf niet zegt. Ook het Griekse woord aphesis wordt vrijwel overal vertaald als ‘vergeving’, terwijl de betekenis veel dichter ligt bij loslating, bevrijding of verlossing.
Daardoor is het evangelie vaak gaan draaien om vergeving van overtredingen, terwijl het in werkelijkheid gaat om bevrijding van de gevolgen van de val. Het evangelie gaat niet over strafrecht, maar over herstelrecht. Niet over het aanwijzen van een schuldige, maar over het herstellen van wat verloren ging.
Wanneer we de schuldvraag loslaten, wordt zichtbaar dat het niet in de eerste plaats gaat om een val in kwaad, maar om een val in bewustzijn.
Waarom bewustzijn verduisterd werd
Van oorsprong is de mens geschapen naar Gods beeld en gelijkenis. Onze diepste identiteit ligt verankerd in God. Christus in ons is geen latere toevoeging, maar de verborgen werkelijkheid van ons bestaan.
Door onze geboorte in een lichaam van vlees en bloed werd dat oorspronkelijke bewustzijn tijdelijk verduisterd. Daardoor ontstond het gevoel afgescheiden te zijn van God, van elkaar en van ons ware Zelf.
In werkelijkheid is die scheiding er nooit geweest. Alles is uit God, door God en tot God. Toch ervaren wij dualiteit, vervreemding en verdeeldheid doordat ons bewustzijn verduisterd is.
Deze verduistering was onderdeel van het proces waardoor wij onszelf als unieke personen konden leren kennen. Maar zij bracht ook een werkelijkheid voort waarin het denken in goed en kwaad centraal kwam te staan. Vanuit dat denken ontstonden doel-missen, vergankelijkheid en dood.
Jezus opent onze ogen voor het Koninkrijk
Jezus beschreef deze toestand als een gevangenis. Daarom verkondigde hij loslating voor gevangenen, herstel van zicht voor blinden en vrijheid voor verdrukten.
Zijn boodschap was niet dat mensen ooit in een verre toekomst verlost zouden worden. Hij opende de ogen van mensen voor het Koninkrijk van God dat hier en nu aanwezig is.
Het evangelie is de blijde boodschap dat bevrijding mogelijk is uit de macht van duisternis, doel-missen en dood. Wanneer Christus in ons openbaar wordt, ontvangen wij deel aan het Leven dat altijd al aanwezig was.
Daarom zond Jezus mensen heen in vrijheid.
Gods doel is herstel van alles
De verduistering van ons bewustzijn en alle gevolgen daarvan waren God niet onbekend. God laat alle dingen meewerken ten goede.
Het tijdelijke lijden hoeft ons daarom niet tot wanhoop te brengen. Het evangelie verkondigt dat uiteindelijk alles zal worden hersteld. Niet slechts individuele mensen, maar de gehele schepping.
De vraag wie er schuld heeft aan de menselijke situatie staat daarbij niet centraal. God richt zich op herstel van alles wat nog niet tot zijn bestemming is gekomen.
Het evangelie van het Koninkrijk is daarom geen boodschap van schuld, maar van bevrijding. Geen boodschap van veroordeling, maar van leven. Geen boodschap van ontsnapping uit de wereld, maar van de vernieuwing van mens en schepping.
God wil dat wij ons doel bereiken. Niet alleen met onze ziel of geest, maar ook met ons lichaam.
De bevrijding waar de schepping op wacht
Paulus schrijft dat de schepping met reikhalzend verlangen uitziet naar het openbaar worden van de zonen van God.
“Want met reikhalzend verlangen wacht de schepping op het openbaar worden der zonen Gods … omdat ook de schepping zelf van de dienstbaarheid aan de vergankelijkheid zal bevrijd worden.”
(Romeinen 8:19-21)
Dat verlangen gaat over bevrijding van de vergankelijkheid. Niet alleen voor de mens, maar voor heel de schepping.
Een redding die uitsluitend betrekking heeft op de ziel, terwijl het lichaam sterfelijk blijft, is niet de verlossing die Jezus verkondigde. Wij zijn geroepen God te verheerlijken met ons lichaam. Het doel van het evangelie is niet ontsnapping uit het lichaam, maar bevrijding van alles wat het lichaam gevangenhoudt onder de macht van vergankelijkheid.
Het Koninkrijk is hier en nu
Het Koninkrijk van God is niet slechts een toekomstige werkelijkheid. Jezus verkondigde een Koninkrijk dat onder ons aanwezig is.
Hier en nu kunnen onze ogen geopend worden. Hier en nu kunnen wij uit de gevangenis van duisternis tevoorschijn komen. Hier en nu kunnen wij leven vanuit Christus in ons.
Dat is de bediening van de Geest ten leven.
Zolang wij verlossing blijven uitstellen naar een verre toekomst, missen wij de bevrijding die het evangelie ons vandaag aanbiedt. Maar wanneer wij ontwaken voor de werkelijkheid van het Koninkrijk, ontdekken wij dat Gods Leven al aanwezig is en werkzaam is in ons midden.
Dat is de blijde boodschap die Jezus kwam verkondigen.
Reflectievragen
- Zie jij verlossing vooral als iets voor je ziel, of ook als herstel van je hele mens-zijn?
- Op welke manieren beïnvloedt het denken in goed en kwaad jouw kijk op God, jezelf en anderen?
- Wat betekent het voor jou dat Christus in jou aanwezig is, ook wanneer je dat niet altijd ervaart?
- Waar ervaar jij nog gevangenschap aan angst, vergankelijkheid of een gevoel van afgescheidenheid?
- Hoe zou je leven veranderen als je werkelijk geloofde dat het Koninkrijk van God hier en nu aanwezig is?
Resoneert dit artikel bij je, of roept het vragen op?
Je bent van harte welkom om contact met ons op te nemen — we denken graag met je mee.
Samen bouwen aan bewustwording
Wil je helpen om deze boodschap verder te verspreiden? Met een vrijwillige bijdrage ondersteun je ons werk en maak je nieuwe artikelen mogelijk. Elke bijdrage, groot of klein, helpt ons enorm en wordt van harte gewaardeerd.
De administratieve verwerking van je bijdrage verloopt via Coachingspraktijk Overduin.
Wil je op de hoogte blijven van nieuwe artikelen?
Schrijf je dan hieronder in voor onze nieuwsbrief.
3 reacties op “Verlossing naar geest, ziel én lichaam”
Goedemiddag Peter,
Vanochtend las ik jouw bericht met enthousiasme want je hebt zeker mijn eigen perspectief behoorlijk uitgedaagd met dit bericht.
Deze afgelopen week heb ik het boek van Julie Ferwerda – namelijk ‘Raising Hell: Christianity’s Most Controversial Doctrine Put Under Fire’ – uitgelezen. Om heel eerlijk te zijn, werd ik ook behoorlijk uit mijn gemakkelijkheid zone via dit boek geplaatst! Voor enkele jaren tot nu toe kwam ik wel tot het inzicht dat de zogenaamde ‘hel’ een enorme mythe en illusie is geweest. Dat kwam voornamelijk door een online voorstelling van Edward William Fudge en zijn boek ‘The Fire That Consumes: A Biblical and Historical Study of the Doctrine of Final Punishment’. Erna ging mijn perspectief naar de zogenaamde ‘voorwaardelijke onsterfelijkheid’ … Dat gaat helaas weer veranderen …
Toen ik nog met institutionele denominationalisme betrokken was, werd de ‘hel’ vaak tegen mezelf en andere medegelovigen gebruikt als een voorwaarde om in de ‘kerk’ – ook een misvertaling van het Griekse woord ‘ekklesia’ – de leiderschap te blijven gehoorzamen.
De afgelopen week kwam ik erachter – via het boek van Julie Ferwerda – dat het Griekse woord ‘aion’ en zijn twee afgeleiden ‘aionios’ en ‘aionion’ niet het Nederlands woord ‘eeuwig’ betekent, maar alleen dan de Nederlands woorden ’tijdperk’ of ‘periode van tijd die niet oneindig/eeuwig is’ betekent. Volgens haar zoektocht naar het Hebreeuwse gedachtegoed en geloofscultuur is onze begrip van ‘eeuwigheid’ niet bij hen terug te vinden. Het is een Griekse gedachtegoed die later via o.a. Tertullianus, Augustinus en Jerome tijdens de geschiedenis geïntroduceerd werden. In het Nederlands zijn de woorden ‘eeuw’ en ‘eeuwig’ af en toe in onze nieuw verbondsgeschriften voor ‘aion’, ‘aionios’ en ‘aionion’ gebruikt. Helaas betekent het woord ‘eeuw’ in onze taal een ’tijdperk’ maar ook een letterlijke honderd jaar, maar het woord ‘eeuwig’ of ‘eeuwigheid’ is echt geen juiste vertaling vanuit de oorspronkelijk nieuw verbondsgeschriften.
In jouw bericht gaf je aan dat het niet de bedoeling is dat we [in deze ’tijdperk’: mijn woorden] lichamelijk zouden sterven, maar dat we voor eeuwig [in deze lichaam: mijn woorden] zouden kunnen/mogen blijven leven. Begrijp ik jou correct met mijn voorgestelde vraag?
Indien ja, dan roept het idee dat we momenteel ‘eeuwig’ zouden kunnen/mogen blijven leven [in onze huidige lichamen: mijn woorden] wel een vraagteken bij me op vanwege dat het begrip ‘eeuwigheid’ niet in het gedachtegoed en geloofscultuur van de apostel Paulus [hij onderschreef wel het Hebreeuwse gedachtegoed en geloofscultuur] terug is te vinden.
In jouw bericht gaf je aan dat het evangelie van het koninkrijk van God niet alleen maar de redding en verlossing van de menselijke geest en ziel reeds gebracht heeft, maar ook hetzelfde voor onze menselijke lichaam reeds gebracht heeft. Begrijp ik dit correct? Wat ik ook via de voorgenoemde auteurs in heb gezien is dat de menselijke ziel de volledige mens omhelst. Zoiets werd ook door het Hebreeuwse gedachtegoed en geloofscultuur onderschreven. De menselijke ziel werd niet door hen gezien als een aparte onderdeel van de volledige mens waar de mens vanuit drie onderdelen – namelijk geest, ziel en lichaam – bestaat. Het gedachtegoed en geloofscultuur van een onsterfelijke ziel apart van een sterfelijke lichaam van de mens werd ook niet door hen onderschreven.
Laatstens, je gaf aan dat het de hoogste tijd was voor een nieuwe Reformatie, maar ook dat het goede nieuws van het koninkrijk van God om herstelrecht draait in plaats van strafrecht. Zie je dat het woord ‘reformatie’ hetzelfde betekenis als het woord ‘herstelling’ heeft of bedoelde je iets anders ermee?
Omdat ik altijd open sta om anders onze geloofsleven in te gaan zien, ben ik benieuwd wat je over mijn reactie denkt en/of voelt.
Liefde in Christus,
Philip 😉
Hallo Philip, dank voor je uitgebreide reactie!
Even een opmerking vooraf. Je gebruikt in je reactie twee keer het woord ‘helaas’. Dat heeft in het Nederlands een negatieve betekenis in de zin van jammer genoeg. Volgens mij bedoel je de betreffende zinnen juist positief. Klopt dat?
Wat betreft je vragen. Ik geloof inderdaad dat het niet de bedoeling is dat we lichamelijk sterven, maar dat we naar geest, ziel én lichaam tot onze bestemming gaan komen. Bij het begrip “eeuwig leven” (Grieks: aionios zoë) waar we in het NT over lezen, gaat het mijns inziens om het volle leven (zoë) dat we (nu al) mogen leven, gedurende het tijdperk (aionios) dat ons lichaam van vlees en bloed nog niet tot verheerlijking is gekomen. Dat is zolang we nog onderhevig zijn aan tijd en ruimte. Het verheerlijkte lichaam is niet meer ondergeschikt aan tijd en ruimte, dus dan speelt het begrip ‘aioon’ helemaal geen rol meer. In die zin is ‘eeuwig leven’ via een omweg toch ook letterlijk eeuwig. Het tijdelijke tijdperk (aioon) waarin de tijd een rol speelt, gaat vanzelf over in de eeuwigheid, waarin tijd geen rol meer speelt…
Je schrijft dat het begrip ‘eeuwigheid’ geen rol in het gedachtegoed van Paulus speelt. Waarom denk je dat? Paulus gebruikt het begrip ‘aioon’ regelmatig in zijn brieven.
Met het begrip ‘Reformatie’ doel ik op hervorming van de kerk, herstel van het evangelie zoals Jezus en Paulus dat verkondigden. Zoals er 500 jaar geleden ook een Reformatie heeft plaatsgevonden.
Met herstelrecht bedoel ik dat het in het evangelie niet gaat om juridische plaatsvervanging (strafrecht), maar dat het evangelie gericht is op het herstel (wederoprichting) van alle dingen (Hand.3:21).
Heb ik je vragen hiermee beantwoordt?
Zo niet, dan hoor ik het graag.
Zegengroet, Peter Overduin
Beste Peter,
Ja, ik bedoel wel dat ik geen moeite heb me het blijven aanpassen van openbaring over iets die ik eerder niet wisten.
Wat je in jouw antwoord gaf ervaar ik het met moeite om in het Nederlands over te schrijven.
Als je ooit in de buurt van Alphen aan den Rijn of bijvoorbeeld Bodegraven, Boskoop of Gouda zou komen, dan ben je welkom om op bezoek bij me thuis te komen of anders kunnen we ergens in die voorgenoemde woonplaatsen afspreken.
Liefde in Christus,
Philip 😉